Gdzie zamontować czujnik temperatury oleju?
Najlepszym miejscem na czujnik temperatury oleju jest podstawa filtra oleju, w punkcie, przez który olej przepływa podczas pracy silnika. Taki montaż daje szybszy i bardziej wiarygodny odczyt niż czujnik umieszczony w trójniku przy czujniku ciśnienia, gdzie olej może pozostawać praktycznie nieruchomy.
Dlaczego miejsce montażu ma znaczenie?
Temperatura oleju nie jest jednakowa w całym silniku. Zależy między innymi od miejsca pomiaru, obciążenia jednostki i tego, czy czujnik znajduje się w aktywnym obiegu oleju. Aby wskazanie możliwie dobrze odzwierciedlało warunki pracy, element pomiarowy powinien mieć kontakt z olejem przepływającym przez układ.
W tak zwanym martwym punkcie olej może stać w niewielkiej komorze lub odgałęzieniu. Ma wtedy kontakt z chłodniejszym metalem i może oddawać ciepło szybciej niż olej krążący w silniku. Czujnik pokaże temperaturę tego konkretnego miejsca, a niekoniecznie rzeczywistą temperaturę oleju podczas pracy pod obciążeniem.
Gdzie zamontować czujnik temperatury oleju?
Do wyboru są trzy popularne rozwiązania. Różnią się dokładnością, zakresem przeróbek i ryzykiem uzyskania zaniżonego odczytu:
| Metoda | Dokładność | Trudność montażu | Uwagi |
|---|---|---|---|
| Podstawa filtra oleju | Wysoka | Średnia | Czujnik znajduje się w obiegu oleju, często w dedykowanym otworze. |
| Trójnik przy czujniku ciśnienia | Średnia lub niska | Niska | Rozwiązanie budżetowe, ale olej w odgałęzieniu może nie płynąć. |
| Miska olejowa | Dobra | Wysoka | Pomiar dotyczy oleju powracającego do miski, a montaż wymaga ingerencji w miskę. |
Podstawa filtra oleju jest zwykle najlepszym wyborem. W niektórych silnikach znajduje się w niej dodatkowy, fabryczny otwór przeznaczony na czujnik temperatury. Przykładem z rodziny BMW jest podstawa filtra stosowana w silnikach M52TU lub M54. W przypadku konkretnego BMW E39 z silnikiem M52B28 trzeba jednak sprawdzić kompatybilność całego elementu, nie tylko obecność otworu. Znaczenie mają także mocowanie, położenie napędu osprzętu i dostępna przestrzeń.
Trójnik w miejscu fabrycznego czujnika ciśnienia jest łatwiejszy do zastosowania, dlatego często wybiera się go przy ograniczonym budżecie. Nie jest jednak rozwiązaniem równie dokładnym. Czujnik temperatury może mierzyć olej stojący w odgałęzieniu, który schładza się względem oleju płynącego przez główny kanał. Różnica nie ma stałej wartości, więc nie należy traktować jej jako zawsze identycznej poprawki.
Montaż w misce olejowej również może dawać użyteczny pomiar, ale wymaga wiercenia lub wspawania odpowiedniego króćca. Tę pracę lepiej zlecić warsztatowi, ponieważ opiłki i nieszczelne połączenie mogą doprowadzić do poważnych problemów z układem smarowania.
Co zrobić, gdy gwinty czujnika i silnika nie pasują?
Rzadko zdarza się, aby czujnik pasował do istniejącego otworu bez żadnych dodatkowych elementów. W silniku i czujniku mogą występować różne średnice, skoki oraz standardy gwintu, na przykład metryczne M12 × 1,5 i M10 × 1 albo amerykański NPT. Sama średnica nie wystarczy do potwierdzenia zgodności.
Najczęściej potrzebny jest adapter dobrany do konkretnego otworu oraz czujnika. Przykładowo, podstawa filtra oleju z gwintem M12 × 1,5 może wymagać przejściówki do czujnika z gwintem M10 × 1. Przed zakupem trzeba sprawdzić również długość części pomiarowej, sposób uszczelnienia i to, czy adapter nie ograniczy przepływu oleju.
Przy kompletowaniu elementów przydadzą się:
- Adapter gwintu dopasowany do otworu w podstawie filtra i gwintu czujnika.
- Uszczelka lub podkładka uszczelniająca zgodna z konstrukcją połączenia.
- Trójnik, jeśli wybrano kompromisowy montaż przy czujniku ciśnienia.
- Przewód elektryczny i osłona chroniąca instalację przed temperaturą oraz przetarciem.
Jeżeli nie ma gotowej przejściówki, rozsądną opcją jest wykonanie jej u tokarza. Dotyczy to zwłaszcza rzadkich silników albo nietypowego połączenia dwóch standardów gwintu. Nie należy dobierać adaptera wyłącznie na podstawie zdjęcia lub nazwy sprzedawcy. Gwint trzeba zmierzyć albo potwierdzić w dokumentacji technicznej.
O czym pamiętać podczas montażu?
Największe zagrożenie stanowi nieszczelność połączenia. W podstawie filtra olej może znajdować się pod ciśnieniem, dlatego źle dobrany adapter, przekrzywiony gwint lub brak właściwej uszczelki może spowodować wyciek podczas pracy silnika.
Przed uruchomieniem sprawdź, czy czujnik i adapter są osadzone współosiowo, a przewód nie dotyka kolektora wydechowego, paska ani ruchomych elementów. Instalację elektryczną można poprowadzić wzdłuż fabrycznej wiązki, zabezpieczając ją przed wysoką temperaturą i wilgocią. Po pierwszym uruchomieniu obejrzyj miejsce montażu na pracującym silniku, a następnie ponownie skontroluj je po jeździe próbnej.
Sam wskaźnik nie musi być eksponowany. Jeżeli liczy się dyskrecja, można umieścić go w schowku albo w innym miejscu, z którego odczyt jest możliwy podczas kontroli. Najważniejsze pozostaje jednak położenie czujnika – wyświetlacz może znajdować się w dowolnej części kabiny, ale element pomiarowy powinien pracować w rzeczywistym przepływie oleju.
W praktyce kolejność wyboru miejsca powinna wyglądać następująco:
- Sprawdź, czy podstawa filtra oleju ma wolny, fabryczny otwór w kanale przepływu.
- Ustal dokładny typ gwintu w podstawie oraz gwint czujnika.
- Dobierz gotowy adapter albo zleć wykonanie przejściówki tokarzowi.
- Jeśli nie ma możliwości użycia podstawy filtra, rozważ trójnik lub profesjonalny montaż w misce olejowej.
Najwiarygodny pomiar uzyskasz wtedy, gdy czujnik znajduje się w przepływie oleju, a nie w bocznym odgałęzieniu, w którym olej może pozostawać nieruchomy.