Jak rozgrzewać silnik zimą? Najlepsze praktyki dla kierowców

Zimą uruchom silnik, odczekaj około 30–60 sekund, zapnij pasy i rusz spokojnie. Nie rozgrzewaj auta przez kilka minut na biegu jałowym. Silnik szybciej osiąga temperaturę roboczą podczas jazdy z umiarkowanym obciążeniem, a długie stanie zwiększa zużycie paliwa, sprzyja powstawaniu nagaru i może szkodzić układowi oczyszczania spalin.

Co dzieje się podczas zimnego startu?

W niskiej temperaturze olej silnikowy zwiększa swoją lepkość, więc płynie wolniej i potrzebuje chwili, aby dotrzeć do wszystkich punktów smarowania. Po uruchomieniu silnika należy dać układowi czas na ustabilizowanie pracy, ale nie trzeba czekać, aż wskazówka temperatury zacznie się podnosić.

Podczas jazdy silnik pracuje pod umiarkowanym obciążeniem, dlatego nagrzewa się szybciej niż na postoju. Praca bez obciążenia na biegu jałowym może trwać długo, a spalanie mieszanki nie zawsze przebiega wtedy w optymalnych warunkach. W efekcie rośnie emisja spalin, a w niektórych jednostkach może odkładać się nagar. W dieslach częste krótkie przejazdy utrudniają także regenerację filtra DPF, która wymaga odpowiedniej temperatury spalin.

Silnik benzynowy zwykle osiąga temperaturę roboczą szybciej niż diesel. Jednostki wysokoprężne mają inną konstrukcję i często bardziej rozbudowany układ chłodzenia, dlatego wolniej oddają fazę zimnej pracy. Przy rozruchu diesla trzeba też poczekać na działanie świec żarowych, jeśli wymaga tego instrukcja konkretnego samochodu.

Po uruchomieniu zwróć uwagę na kilka zasad:

• Odczekaj około 30–60 sekund, aby olej rozpoczął prawidłowe krążenie.
• Rusz płynnie i przez pierwsze kilometry zwiększaj obciążenie stopniowo.
• Nie przyspieszaj gwałtownie i nie wkręcaj zimnego silnika na wysokie obroty.
• Stosuj olej o klasie lepkości i specyfikacji przewidzianej przez producenta auta.

Postój na biegu jałowym czy spokojna jazda?

Jazda jest korzystniejsza, ponieważ silnik pracuje wtedy pod obciążeniem, ale kierowca nadal może kontrolować jego temperaturę i obroty. Długie rozgrzewanie na postoju nie daje porównywalnych korzyści.

Przepisy ruchu drogowego zabraniają długotrwałego postoju z włączonym silnikiem w terenie zabudowanym, poza sytuacją wynikającą z warunków ruchu. Nie traktuj więc kilku- lub kilkunastominutowego „grzania” jako neutralnego nawyku.

Jak jechać, żeby bezpiecznie rozgrzać silnik?

Po krótkim postoju rusz na niskim lub średnim obciążeniu. Wybierz taki bieg, aby silnik nie pracował ani na bardzo niskich obrotach pod dużym obciążeniem, ani na wysokich obrotach. Konkretne wartości zależą od konstrukcji, skrzyni biegów i zaleceń producenta, ale przez pierwsze minuty można orientacyjnie utrzymywać około 2000–2500 obr./min w dieslu oraz 2200–3000 obr./min w silniku benzynowym. Nie są to sztywne limity dla każdego auta.

Unikaj wciskania pedału gazu do podłogi, gwałtownych przyspieszeń i jazdy na wysokim biegu przy zbyt niskich obrotach. Zimny olej nie ma jeszcze pełnych właściwości roboczych, dlatego szczególnej ostrożności wymagają silniki turbodoładowane. Spokojna jazda przez pierwsze kilka kilometrów pozwala rozgrzać nie tylko płyn chłodzący, lecz także olej, turbosprężarkę i układ wydechowy.

Wskaźnik temperatury płynu chłodzącego nie pokazuje całej sytuacji. Płyn nagrzewa się zwykle szybciej niż olej, więc osiągnięcie normalnego położenia wskazówki nie oznacza jeszcze gotowości do pełnego obciążenia. Jeśli samochód ma wskaźnik temperatury oleju, będzie on lepszą wskazówką. Ciepłe powietrze z nawiewu również nie świadczy o pełnym rozgrzaniu silnika.

Krótka trasa może nie wystarczyć do ustabilizowania temperatury oleju, szczególnie przy silnym mrozie. Nie trzeba jednak sztucznie wydłużać każdego przejazdu. Jeżeli auto pokonuje głównie bardzo krótkie odcinki, warto okresowo zaplanować dłuższą, płynną jazdę. W dieslu ogranicza to także ryzyko problemów z regeneracją filtra DPF.

Na co uważać?

Nie zasłaniaj chłodnicy tekturą ani przypadkowym materiałem. W nowoczesnych samochodach taki zabieg jest niewskazany i może zakłócić pracę układu chłodzenia. Ryzyko przegrzania rośnie podczas jazdy w korku, przy wyższej temperaturze otoczenia lub pod dużym obciążeniem. Jeśli producent przewidział specjalną osłonę zimową, używaj jej wyłącznie zgodnie z instrukcją i w określonym zakresie temperatur.

Jeżeli silnik bardzo długo się nagrzewa, podczas jazdy nie osiąga normalnej temperatury albo temperatura spada, przyczyną może być usterka, na przykład niesprawny termostat. Zasłonięcie chłodnicy nie rozwiąże problemu, tylko może go zamaskować.

30–60 sekund postoju, a potem spokojna jazda to najbezpieczniejszy sposób rozgrzewania współczesnego silnika zimą. Diesel może potrzebować więcej czasu niż benzyna, ale zasada pozostaje taka sama: po rozprowadzeniu oleju zwiększaj obciążenie stopniowo i poczekaj z dynamiczną jazdą, aż jednostka oraz olej osiągną właściwe warunki pracy.