Wymiana sprężarki klimatyzacji – ile oleju wlać do układu?
Nie ma jednej uniwersalnej ilości oleju przy wymianie sprężarki klimatyzacji. Decydują specyfikacja pojazdu, model kompresora i zalecenia producenta części. Nowa sprężarka często jest już fabrycznie zalana, ale przed montażem trzeba sprawdzić, ile oleju rzeczywiście się w niej znajduje. Wlanie przypadkowej ilości może doprowadzić zarówno do niewłaściwego smarowania, jak i uszkodzenia układu.
Jak sprawdzić ilość oleju w nowej sprężarce?
Najbezpieczniej zlać olej z nowej sprężarki do czystej menzurki i odczytać jego objętość. Instrukcja producenta sprężarki ma pierwszeństwo przed ogólnymi wartościami spotykanymi w poradnikach. Dotyczy to także informacji o rodzaju oleju.
Jeżeli stara sprężarka nie była zatarta, jej zawartość może pomóc ocenić, ile oleju pozostało w układzie. Nie należy jednak traktować tego pomiaru jako jedynego źródła informacji, ponieważ część oleju krąży także w przewodach, parowniku, skraplaczu i osuszaczu.
- Sprawdź dokumentację. Ustal całkowitą ilość oleju dla konkretnego samochodu i sprężarki.
- Zlej olej z nowej sprężarki. Użyj czystej menzurki i pozwól, aby olej spłynął możliwie dokładnie. Całkowite opróżnienie kompresora może być trudne.
- Oceń olej ze starej sprężarki. Jeśli kompresor nie był zatarty, zmierz ilość oleju po jego demontażu i sprawdź, czy nie ma w nim opiłków, ciemnych zanieczyszczeń lub cząstek materiału.
- Uzupełnij olej zgodnie z zaleceniem. Nową sprężarkę należy przygotować tak, aby całkowita ilość oleju w układzie odpowiadała wartości producenta, a nie prostemu założeniu, że trzeba wlać całą zawartość fabryczną.
Nie uruchamiaj sprężarki bez wcześniejszego sprawdzenia ilości oleju. Jeżeli stary kompresor się zatarł, pomiar jego zawartości jest niewiarygodny. Opiłki i zanieczyszczenia mogły trafić do całego układu, dlatego zwykle potrzebne jest profesjonalne płukanie oraz wymiana elementów, których nie da się skutecznie oczyścić.
Gdzie znajduje się olej w układzie klimatyzacji?
Olej nie pozostaje wyłącznie w sprężarce. Krąży razem z czynnikiem chłodniczym i osadza się w różnych elementach układu. Poniższe wartości mają charakter orientacyjny i służą do pokazania rozkładu oleju, nie zastępują danych dla konkretnego pojazdu.
| Element układu | Orientacyjny udział oleju | Przykład dla 150 ml |
|---|---|---|
| Sprężarka | około 50% | około 75 ml |
| Parownik | około 20% | około 30 ml |
| Skraplacz | około 10% | około 15 ml |
| Osuszacz lub akumulator | około 10% | około 15 ml |
| Przewody klimatyzacji | około 10% | około 15 ml |
Przykładowe 150 ml nie jest wartością dla każdego auta. Jeżeli wymieniasz konkretny element, układ może wymagać uzupełnienia ilości odpowiadającej olejowi zatrzymanemu w tej części. Przy niepewnej historii napraw lub widocznych zanieczyszczeniach lepszym rozwiązaniem jest płukanie układu niż dodawanie oleju na podstawie szacunku.
Co zrobić po montażu sprężarki?
Po zamontowaniu kompresora olej trzeba rozprowadzić przed uruchomieniem silnika. W przeciwnym razie znaczna ilość cieczy może znajdować się w jednej części sprężarki. Próba rozpoczęcia pracy w takim stanie grozi blokadą hydrauliczną, uszkodzeniem sprzęgła lub chwilową pracą bez właściwego smarowania.
Przed pierwszym uruchomieniem wykonaj następujące czynności:
- Sprawdź, czy sprężarka zawiera właściwy olej w ilości zgodnej z dokumentacją.
- Podłącz przewody klimatyzacji i zamontuj kompresor zgodnie z instrukcją.
- Obróć wałem sprężarki ręcznie co najmniej 10 razy, zgodnie z kierunkiem jej pracy.
- Upewnij się, że olej został wypchnięty z kompresora do układu, a następnie wykonaj próżnię i napełnienie zgodnie ze specyfikacją pojazdu.
Nie należy traktować sprężarki jak pompy oleju. Jej zadaniem jest sprężanie gazu, a olej ma krążyć po układzie i smarować ruchome elementy. Ręczne obrócenie wałem przed rozruchem jest więc czynnością zabezpieczającą, a nie opcjonalnym dodatkiem.
Jaki olej zastosować?
Rodzaj oleju musi odpowiadać wymaganiom sprężarki, pojazdu i używanego czynnika. Najczęściej spotyka się oleje PAG, a w niektórych zastosowaniach oleje POE. Sama zgodność z czynnikiem R134a lub R1234yf nie wystarcza do bezpiecznego wyboru. Liczy się także konkretna specyfikacja oleju.
Przy wyborze zwróć uwagę na następujące zasady:
- Olej PAG jest często stosowany w samochodowych układach klimatyzacji, ale łatwo pochłania wilgoć, dlatego pojemnik powinien być szczelnie zamknięty.
- Olej POE ma inną budowę i nie powinien być traktowany jako zamiennik bez potwierdzenia zgodności przez producenta.
- Nie mieszaj PAG i POE. Różnice między nimi mogą pogorszyć smarowanie i zwiększyć ryzyko zatarcia sprężarki.
- W hybrydach i samochodach elektrycznych stosuj olej nieprzewodzący, wskazany przez producenta. Olej o niewłaściwych właściwościach elektrycznych może stworzyć zagrożenie dla układu wysokiego napięcia.
Jeżeli w starym oleju widać opiłki, ma on ciemnoszarą barwę albo zawiera cząstki materiału z uszkodzonej sprężarki, samo dolanie nowej porcji nie rozwiąże problemu. W takim przypadku potrzebna jest diagnostyka, płukanie układu i dobór elementów zgodnie z procedurą producenta.
Najważniejsza zasada brzmi: nie wlewaj określonej liczby mililitrów „na oko”. Sprawdź dokumentację, zmierz olej w nowej sprężarce, uwzględnij jego obecność w pozostałych elementach i przed rozruchem ręcznie obróć wałem kompresora.